“Прыміце паклон ад нас, песняры…”– назва конкурсу, прысвечанага 130-годдзю Янкі Купалы і Якуба Коласа і аб’яўленага сумесна аддзелам культуры райвыканкама і рэдакцыяй “Бераставіцкай газеты”. Нагадаем, што ў конкурсе мелі магчымасць прыняць удзел усе жадаючыя, якія адчуваюць у сабе прагу да творчасці і па-сапраўднаму шануюць беларускае слова, беларускую літаратуру і, безумоўна, творы славутых песняроў Купалы і Коласа. Перавага надавалася вершам і празаічным творам на беларускай мове. Трэба адзначыць, што жыхары Бераставіччыны адгукнуліся на прапанову прыняць удзел у конкурсе і дасылалі свае вершы і водгукі аб прачытаным у райбібліятэку і ў рэдакцыю. Лепшыя ж з іх сёння друкуем на старонках “раёнкі”. Аўтары гэтых твораў будуць адзначаны заахвочвальнымі прызамі. **** Мы – беларусы Мы беларусы – ад Бога, Зорная наша дарога! Нішчылі нас і тапталі, Волю, аднак, не зламалі, Мову адняць спрабавалі, Ды не змаглі – не аднялі! Мова жыве, развіваецца, Пішацца, перакладаецца! Нашы паэты, пісьменнікі І мастакі, ды й зацейнікі, Славяць матулю-Радзіму, Гэтай жа мовай – адзінай. Чыстай, як шкло, крынічнай! Зычнай і вельмі музычнай! Лекавай і гаючай, Як сам народ – неўміручай! Ах, беларуская мова, Вытрываць усё ты гатова, Толькі б з народам застацца! Славіць яго, узбагачацца! Бо нездарма ж зорка ззяе, Свеціць, абараняе, Хіліць нас да незалежнасці, Да дзяржаўнасці, да неад’емнасці. Зорка, гары не згасай! Цемру, імглу разганяй, Людзям жыццё асвятляй! Каб горшай долі не зналі, Радасць і шчасце спазналі! Яўгенія Дзяжко, аг.Пагранічны **** Песняры Пайшла гамонка ў народзе, Што ўліліся ў наша асяроддзе Два волаты жывога слова, Іх сэрцу міла родна мова. Знаёмы ім сялянскі быт. І цяжкі кожны бохан хлеба, Што аддае ўлетку глеба, Здабыты потам і стараннем, Засеяны вясновым раннем. Іх погляд вабяць краявіды, Палі, азёры і лясы, Крыніцы з чыстаю вадою – Усё пройдзена сваёй хадою. Не ведалі тады матулі Каго ў свет яны пусцілі, Што лёсам ім наканавана Край беларускі праслаўляць І прозвішчы сабе прыдбаць. Адна, пакуль дзіця насіла, Спявала песні пра Купалле, Не ведала, што гэта ночка Уложыць у рукі ёй сыночка. І так за дваццаць гадкоў стала– Узяў ён прозвішча Купала. Другая – узімку пражу прала, Сыночку ціха напявала: – Спі, Якубка, спі, сынок, Мой залаценькі каласок. Юнак запомніў маці голас І прозвішча сабе ўзяў – Колас. Хлопцы паціху падрасталі, Жыццё вакол у сябе ўбіралі, Якога сведкамі былі. А потым слову давяралі У творах, вершах адраджалі. Шляхам мастацтва ў свет пайшлі. Успетыя сэрцам песняроў Гучаць радкі на роднай мове, Кранаюць чысцінёю слоў, Праўдзівасцю жыцця народа… Прайшло нямала ўжо гадоў, Купала, Колас і сёння з намі, З нябёс з прыхільнасцю глядзяць, Нязгаснай зоркаю гараць. Ала Лагада, г.п.В.Бераставіца ***** песня! Гучыць спрадвеку ў сэрцы песня, Што пелі Колас і Купала. І думкам-марам стала цесна, І мала месца ў душы, мала. Ляціць высока песня тая, У прастор над роднай Беларуссю, А я люблю яе і знаю, Што мілым краем ганаруся. Я песняроў заветы чую, Што вольным бачылі наш край, Што і цяпер падчас ратуюць Ад забыцця, варожых зграй. Ад раўнадушша і знявагі, Ад людскіх помыслаў ліхіх, Ад страшнай, далядовай прагі, Ад чэрствасці ў душах пустых. Гучы паэтычная песня! Ляці, каб вясна зноў настала! А каб марам маім стала цесна, Спявайце, Колас і Купала! Надзея Курыла, вучаніца 10 класа Алекшыцкай СШ ***** “Зло – не заўсёды зло” ты і непаўторны, у якім месціцца родная зямля, народ, яго жыццё і гісторыя. Багатая і разнастайная спадчына песняра ўвасобіла хараство народнай фантазіі, глыбіню, мудрасць. У яго казках жывёлы і птушкі размаўляюць чалавечым голасам, дрэвы перамяшчаюцца ў прасторы, рачулкі, хмаркі, камяні, светлячкі жывуць, думаюць, разважаюць, надзяляючы прыроду рысамі чалавека. Прачытаўшы казку “Зло–не заўсёды зло”, якая апавядае пра спрэчку пакаленняў, я задумаўся, чаму часта так адбываецца, што маладыя ідуць сваёй дарогай, не звяртаючы ўвагі на парады бацькоў? Такім у казцы з’яўляецца малады жолуд, які не слухае парады свайго мудрага бацькі, а робіць усё па-свойму. Ён слухае дзядзьку-ветра, які быў жартаўніком і баламутам і насміхаўся над ім, заклікаючы пакінуць роднае дрэва. Стары дуб прасіў сына, каб той пачакаў, падрос, уздужаў, а потым выканаў сваё прызначэнне. І аднойчы жолуд убачыў, што становіцца з тымі яго братамі, хто паспяшаўся адарвацца ад галін: свіння хрумстала іх без усякай літасці. Ад страху наш герой задрыжэў, адарваўся і ўпаў у двух кроках ад свінні. Здавалася б, усё, канец Жолуду. Але на шчасце, свіння спіхнула яго сваім рылам у ямку і, між волі, дала яму новае жыццё, зрабіла насуперак логіцы не шкоду, а карысць. Гэтаму Жолуду пашанцавала. Магло быць зусім інакш. Мне спадабалася ў апавяданні тое, што аўтар пакінуў герою, які заблытаўся, шанц змяніцца. Жолуд на другі год прарос і стаў прыгожым дубком. Творы Якуба Коласа і сёння не страцілі сваёй актуальнасці. Яны вучаць нас, як патрэбна адносіцца да жыцця. Раман Кумпель, вучань 6 класа Вялікабераставіцкай СШ Падрыхтавала Святлана Ганчарова