Array
(
[TAGS] =>
[~TAGS] =>
[ID] => 22387
[~ID] => 22387
[NAME] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
[~NAME] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
[IBLOCK_ID] => 1
[~IBLOCK_ID] => 1
[IBLOCK_SECTION_ID] => 10
[~IBLOCK_SECTION_ID] => 10
[DETAIL_TEXT] => 
Кожны пражывае сваё жыццё. Вось і ў жыхароў Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых лёсы вельмі розныя, але ўсіх іх аб’ядноўвае адно, агульнае – адзінота ў старасці. Некаторых – таму, што не мелі сям’і, дзяцей, а ў іншых так складваліся сямейныя абставіны, што і пры дзецях, і пры ўнуках давялося спадзявацца на дзяржаву, на такі вось дом-інтэрнат. Які, дарэчы, за 10 год існавання стаў для многіх нашых землякоў сапраўдным сямейным домам. Ён акуратны, прыгожы звонку, камфортны ўнутры. Тут клапоцяцца пра старасць: добра даглядаюць, кормяць, лечаць. У ім, тым утульным доме, свае традыцыі, святы, сустрэчы.
Вось і 17 лістапада быў незвычайны, святочны дзень: бабулі і дзядулі, адміністрацыя і ўсе работнікі інтэрната віншавалі старэйшую яго жыхарку Марыю Міхайлаўну Фамічову з 90-годдзем. Уручылі падарунак, выказалі самыя цёплыя словы-пажаданні. Шаноўную юбіляршу павіншавалі і з упраўлення па працы, занятасці і сацыяльнай абароне райвыканкама. Віншавальная паштоўка прыйшла нават з Гродна – ад старшыні Камітэта па працы, занятасці і сацыяльнай абароне аблвыканкама Анатоля Зімнаводы.
Бабуля Марыя вельмі расчулілася ад такой увагі. “Чым заслужыла гэткае ўшаноўванне? – пыталася сама ў сябе і ў тых, хто побач. Жыццё маё – самае звычайнае, самае сціплае. Праўда, нялёгкае. Мала ў ім было радасці...”
Нарадзілася Марыя Міхайлаўна ў 1922 годзе ў вёсцы Казлы. У сям’і яе бацькоў было сямёра дзяцей і яна – самая старэйшая.
- Старэйшай, вядома, і работы даставалася больш, - расказвае-ўспамінае. – Гадавала малых, а ў чатырнаццаць год ужо памагала бацьку ў полі як сталы работнік. Гэта за польскім часам. А пры савецкай уладзе, калі людзі ўжо калектыўна працавалі, рабіла з усімі разам. На палявыя хадзіла, свінаркай была. У памяці вайна, нямецкая акупацыя, калі ўсе пад страхам жылі.
- А сямейнае жыццё? Няўжо абыйшло зусім?–пытаюся.
Бабуля Марыя ўздыхае: “Не абышло, але замужжа было няўдалым. Як сышліся, так і разышліся. Піць ён не піў, але за другімі валачыўся. А я сказала: як жыць – то жыць па-людску, а так як ты са мной жывеш, то не трэба й людзей смяшыць. І пакінула яго.”
Марыя Міхайлаўна чалавек не шматслоўны. І кожнае яе слова – абдуманае, выпакутаванае жыццём, яе прынцыповым і бескампрамісным характарам.
Цяпер, праз дзясяцігоддзі, не раз задумваецца: можа, па-другому ў маладосці трэба было зрабіць, ды і потым людзі знаходзіліся, сваталіся. Але не адважылася, бо, “апёкшыся на гарачым, дзмухала ўжо і на халоднае”.
Так і адцвіла пустацветам... Жыла пасля вяселля ў вёсцы Зайкаўшчына. Што і казаць, кепска адной, пуста. Але куды падзенешся? Жыла работай, цешылася з пляменнікаў. І падтрымку іх пастаянна адчувала. А прыйшла глыбокая старасць і цяжка стала адной жыць, то ні да каго з родных не паехала. І не таму, што ганарлівая, а таму, што - надзвычай тактоўная, не хоча абцяжарваць сабой нікога.
- Дзякаваць Богу, старому цяпер ёсць куды падзецца, - кажа бабуля. – Для такіх, як я, дом-інтэрнат сапраўднае выратаванне. Тут і цёпла, і, як гаворыцца, хлебна, і не сумна, і душэўна. Я прыехала ў Макараўцы два гады назад. І думаю: урэшце не адна ў чатырох сценах, а з людзмі. І гэта так многа значыць – разам парадавацца, успомніць і нават пагараваць. Адчуваю сябе зноў, як і ў дзяцінстве, у вялікай сям’і. Дзякаваць Богу, што пра нас, старых, наша дзяржава так клапоціцца.
- Нягледзячы на ўзрост, Марыя Міхайлаўна досыць многа помніць, многім цікавіцца, - кажа дырэктар дома-інтэрната Галіна Пацэнка. – Любіць чытаць кнігі, асабліва пра вайну, газеты. Прычым, чытае яна без акуляраў. Нам прыемна было віншаваць бабулю з юбілеем – людзям, якія пражылі такое доўгае жыццё, асабліва адзінокім, хочацца часцей гаварыць прыемныя, удзячныя, сардэчныя словы. За іх працу, за іх самаахвярнасць, адданасць Бацькаўшчыне.
Марыя ДРАПЕЗА
[~DETAIL_TEXT] => Кожны пражывае сваё жыццё. Вось і ў жыхароў Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых лёсы вельмі розныя, але ўсіх іх аб’ядноўвае адно, агульнае – адзінота ў старасці. Некаторых – таму, што не мелі сям’і, дзяцей, а ў іншых так складваліся сямейныя абставіны, што і пры дзецях, і пры ўнуках давялося спадзявацца на дзяржаву, на такі вось дом-інтэрнат. Які, дарэчы, за 10 год існавання стаў для многіх нашых землякоў сапраўдным сямейным домам. Ён акуратны, прыгожы звонку, камфортны ўнутры. Тут клапоцяцца пра старасць: добра даглядаюць, кормяць, лечаць. У ім, тым утульным доме, свае традыцыі, святы, сустрэчы.
Вось і 17 лістапада быў незвычайны, святочны дзень: бабулі і дзядулі, адміністрацыя і ўсе работнікі інтэрната віншавалі старэйшую яго жыхарку Марыю Міхайлаўну Фамічову з 90-годдзем. Уручылі падарунак, выказалі самыя цёплыя словы-пажаданні. Шаноўную юбіляршу павіншавалі і з упраўлення па працы, занятасці і сацыяльнай абароне райвыканкама. Віншавальная паштоўка прыйшла нават з Гродна – ад старшыні Камітэта па працы, занятасці і сацыяльнай абароне аблвыканкама Анатоля Зімнаводы.
Бабуля Марыя вельмі расчулілася ад такой увагі. “Чым заслужыла гэткае ўшаноўванне? – пыталася сама ў сябе і ў тых, хто побач. Жыццё маё – самае звычайнае, самае сціплае. Праўда, нялёгкае. Мала ў ім было радасці...”
Нарадзілася Марыя Міхайлаўна ў 1922 годзе ў вёсцы Казлы. У сям’і яе бацькоў было сямёра дзяцей і яна – самая старэйшая.
- Старэйшай, вядома, і работы даставалася больш, - расказвае-ўспамінае. – Гадавала малых, а ў чатырнаццаць год ужо памагала бацьку ў полі як сталы работнік. Гэта за польскім часам. А пры савецкай уладзе, калі людзі ўжо калектыўна працавалі, рабіла з усімі разам. На палявыя хадзіла, свінаркай была. У памяці вайна, нямецкая акупацыя, калі ўсе пад страхам жылі.
- А сямейнае жыццё? Няўжо абыйшло зусім?–пытаюся.
Бабуля Марыя ўздыхае: “Не абышло, але замужжа было няўдалым. Як сышліся, так і разышліся. Піць ён не піў, але за другімі валачыўся. А я сказала: як жыць – то жыць па-людску, а так як ты са мной жывеш, то не трэба й людзей смяшыць. І пакінула яго.”
Марыя Міхайлаўна чалавек не шматслоўны. І кожнае яе слова – абдуманае, выпакутаванае жыццём, яе прынцыповым і бескампрамісным характарам.
Цяпер, праз дзясяцігоддзі, не раз задумваецца: можа, па-другому ў маладосці трэба было зрабіць, ды і потым людзі знаходзіліся, сваталіся. Але не адважылася, бо, “апёкшыся на гарачым, дзмухала ўжо і на халоднае”.
Так і адцвіла пустацветам... Жыла пасля вяселля ў вёсцы Зайкаўшчына. Што і казаць, кепска адной, пуста. Але куды падзенешся? Жыла работай, цешылася з пляменнікаў. І падтрымку іх пастаянна адчувала. А прыйшла глыбокая старасць і цяжка стала адной жыць, то ні да каго з родных не паехала. І не таму, што ганарлівая, а таму, што - надзвычай тактоўная, не хоча абцяжарваць сабой нікога.
- Дзякаваць Богу, старому цяпер ёсць куды падзецца, - кажа бабуля. – Для такіх, як я, дом-інтэрнат сапраўднае выратаванне. Тут і цёпла, і, як гаворыцца, хлебна, і не сумна, і душэўна. Я прыехала ў Макараўцы два гады назад. І думаю: урэшце не адна ў чатырох сценах, а з людзмі. І гэта так многа значыць – разам парадавацца, успомніць і нават пагараваць. Адчуваю сябе зноў, як і ў дзяцінстве, у вялікай сям’і. Дзякаваць Богу, што пра нас, старых, наша дзяржава так клапоціцца.
- Нягледзячы на ўзрост, Марыя Міхайлаўна досыць многа помніць, многім цікавіцца, - кажа дырэктар дома-інтэрната Галіна Пацэнка. – Любіць чытаць кнігі, асабліва пра вайну, газеты. Прычым, чытае яна без акуляраў. Нам прыемна было віншаваць бабулю з юбілеем – людзям, якія пражылі такое доўгае жыццё, асабліва адзінокім, хочацца часцей гаварыць прыемныя, удзячныя, сардэчныя словы. За іх працу, за іх самаахвярнасць, адданасць Бацькаўшчыне.
Марыя ДРАПЕЗА
[DETAIL_TEXT_TYPE] => html
[~DETAIL_TEXT_TYPE] => html
[PREVIEW_TEXT] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
[~PREVIEW_TEXT] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
[PREVIEW_TEXT_TYPE] => html
[~PREVIEW_TEXT_TYPE] => html
[DETAIL_PICTURE] => Array
(
[ID] => 44429
[TIMESTAMP_X] => 04.04.2025 14:26:06
[MODULE_ID] => iblock
[HEIGHT] => 326
[WIDTH] => 287
[FILE_SIZE] => 48366
[CONTENT_TYPE] => image/jpeg
[SUBDIR] => iblock/205
[FILE_NAME] => 6ilyvsx0p7qdpph16b1kqwxaodtu723r.jpg
[ORIGINAL_NAME] => 02.jpg
[DESCRIPTION] =>
[HANDLER_ID] =>
[EXTERNAL_ID] => a07ef3db61b2c4cb1df2d7c020c38103
[VERSION_ORIGINAL_ID] =>
[META] =>
[SRC] => /upload/iblock/205/6ilyvsx0p7qdpph16b1kqwxaodtu723r.jpg
[UNSAFE_SRC] => /upload/iblock/205/6ilyvsx0p7qdpph16b1kqwxaodtu723r.jpg
[SAFE_SRC] => /upload/iblock/205/6ilyvsx0p7qdpph16b1kqwxaodtu723r.jpg
[ALT] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
[TITLE] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
)
[~DETAIL_PICTURE] => 44429
[TIMESTAMP_X] => 09.04.2025 15:16:31
[~TIMESTAMP_X] => 09.04.2025 15:16:31
[ACTIVE_FROM_X] => 2012-11-20 00:00:00
[~ACTIVE_FROM_X] => 2012-11-20 00:00:00
[ACTIVE_FROM] => 20.11.2012
[~ACTIVE_FROM] => 20.11.2012
[LIST_PAGE_URL] => /news/
[~LIST_PAGE_URL] => /news/
[DETAIL_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/90-%D0%B3%D0%B0%D0%B4%D0%BE%D0%B2%D1%8B-%D1%8E%D0%B1%D1%96%D0%BB%D0%B5%D0%B9-%D0%B0%D0%B4%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D1%87%D1%8B%D0%BB%D0%B0-%D0%B6%D1%8B%D1%85%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%B0-%D0%BC%D0%B0%D0%BA%D0%B0/
[~DETAIL_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/90-%D0%B3%D0%B0%D0%B4%D0%BE%D0%B2%D1%8B-%D1%8E%D0%B1%D1%96%D0%BB%D0%B5%D0%B9-%D0%B0%D0%B4%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D1%87%D1%8B%D0%BB%D0%B0-%D0%B6%D1%8B%D1%85%D0%B0%D1%80%D0%BA%D0%B0-%D0%BC%D0%B0%D0%BA%D0%B0/
[LANG_DIR] => /
[~LANG_DIR] => /
[CODE] => 90-гадовы-юбілей-адзначыла-жыхарка-мака
[~CODE] => 90-гадовы-юбілей-адзначыла-жыхарка-мака
[EXTERNAL_ID] => 22387
[~EXTERNAL_ID] => 22387
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[~IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[~IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[LID] => s1
[~LID] => s1
[NAV_RESULT] =>
[NAV_CACHED_DATA] =>
[DISPLAY_ACTIVE_FROM] => 20.11.2012
[IPROPERTY_VALUES] => Array
(
[SECTION_META_TITLE] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
[SECTION_META_KEYWORDS] => Новости
[SECTION_META_DESCRIPTION] =>
[SECTION_PAGE_TITLE] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
[ELEMENT_META_TITLE] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
[ELEMENT_META_KEYWORDS] => Общество
[ELEMENT_META_DESCRIPTION] => Кожны пражывае сваё жыццё Вось і ў жыхароў Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых лёсы вельмі розныя, але ўсіх іх аб’ядноўвае адно, агульнае – адзінота ў старасці.
[ELEMENT_PAGE_TITLE] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
)
[FIELDS] => Array
(
[TAGS] =>
)
[PROPERTIES] => Array
(
[VIDEO] => Array
(
[ID] => 4
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Видео
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => VIDEO
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => mpg, avi, wmv, mpeg, mpe, flv, mp4
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Видео
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DONT_SHOW] => Array
(
[ID] => 6
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Не отображать в верхней карусели на главной
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DONT_SHOW
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Не отображать в верхней карусели на главной
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[AUTHOR] => Array
(
[ID] => 7
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Автор
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => AUTHOR
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Автор
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[WATERMARKER] => Array
(
[ID] => 8
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Водяной знак
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => WATERMARKER
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Водяной знак
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[WATERMARKER_PREV] => Array
(
[ID] => 9
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Водяной знак в превью
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => WATERMARKER_PREV
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Водяной знак в превью
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DONT_SHOW_LIST] => Array
(
[ID] => 11
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Не отображать в карусели с разделами на главной
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DONT_SHOW_LIST
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Не отображать в карусели с разделами на главной
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[MAIN_SECTION] => Array
(
[ID] => 12
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Главный раздел
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => MAIN_SECTION
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Главный раздел
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[PHOTOGRAPHER] => Array
(
[ID] => 13
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Фотограф
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => PHOTOGRAPHER
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Фотограф
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[NASHE_VIDEO] => Array
(
[ID] => 14
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Наше видео
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => NASHE_VIDEO
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] => video
[USER_TYPE_SETTINGS] => Array
(
[BUFFER_LENGTH] => 10
[CONTROLBAR] => bottom
[AUTOSTART] => N
[VOLUME] => 90
[SKIN] =>
[FLASHVARS] =>
[WMODE_FLV] => transparent
[BGCOLOR] => FFFFFF
[COLOR] => 000000
[OVER_COLOR] => 000000
[SCREEN_COLOR] => 000000
[SILVERVARS] =>
[WMODE_WMV] => windowless
[WIDTH] => 400
[HEIGHT] => 300
)
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Наше видео
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[YOUTUBE_VIDEO] => Array
(
[ID] => 15
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Наше видео ютуб
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YOUTUBE_VIDEO
[DEFAULT_VALUE] => https://www.youtube.com/embed/
[PROPERTY_TYPE] => S
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Наше видео ютуб
[~DEFAULT_VALUE] => https://www.youtube.com/embed/
)
[YES_WATERMARK] => Array
(
[ID] => 17
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Выводить водяной знак
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YES_WATERMARK
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Выводить водяной знак
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[YES_WATERMARK_PREV] => Array
(
[ID] => 18
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Выводить водяной знак превью
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => YES_WATERMARK_PREV
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => L
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => C
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] =>
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[VALUE_ENUM_ID] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Выводить водяной знак превью
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
[DETAIL_PICTERS_NEW] => Array
(
[ID] => 19
[TIMESTAMP_X] => 2026-09-05 20:21:36
[IBLOCK_ID] => 1
[NAME] => Детальная картинка
[ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[CODE] => DETAIL_PICTERS_NEW
[DEFAULT_VALUE] =>
[PROPERTY_TYPE] => F
[ROW_COUNT] => 1
[COL_COUNT] => 30
[LIST_TYPE] => L
[MULTIPLE] => N
[XML_ID] =>
[FILE_TYPE] => jpg, gif, bmp, png, jpeg, webp
[MULTIPLE_CNT] => 5
[TMP_ID] =>
[LINK_IBLOCK_ID] => 0
[WITH_DESCRIPTION] => N
[SEARCHABLE] => N
[FILTRABLE] => N
[IS_REQUIRED] => N
[VERSION] => 1
[USER_TYPE] =>
[USER_TYPE_SETTINGS] => a:0:{}
[HINT] =>
[PROPERTY_VALUE_ID] =>
[VALUE] =>
[DESCRIPTION] =>
[VALUE_ENUM] =>
[VALUE_XML_ID] =>
[VALUE_SORT] =>
[~VALUE] =>
[~DESCRIPTION] =>
[~NAME] => Детальная картинка
[~DEFAULT_VALUE] =>
)
)
[DISPLAY_PROPERTIES] => Array
(
)
[IBLOCK] => Array
(
[ID] => 1
[~ID] => 1
[TIMESTAMP_X] => 05.09.2026 23:21:37
[~TIMESTAMP_X] => 05.09.2026 23:21:37
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[LID] => s1
[~LID] => s1
[CODE] => corporate_news_s1
[~CODE] => corporate_news_s1
[API_CODE] =>
[~API_CODE] =>
[REST_ON] => N
[~REST_ON] => N
[NAME] => Новости
[~NAME] => Новости
[ACTIVE] => Y
[~ACTIVE] => Y
[SORT] => 500
[~SORT] => 500
[LIST_PAGE_URL] => /news/
[~LIST_PAGE_URL] => /news/
[DETAIL_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/
[~DETAIL_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/#ELEMENT_CODE#/
[SECTION_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/
[~SECTION_PAGE_URL] => #SITE_DIR#/news/#SECTION_CODE_PATH#/
[CANONICAL_PAGE_URL] => https://beresta.by/news/corporate_news_s1/
[~CANONICAL_PAGE_URL] => https://beresta.by/news/corporate_news_s1/
[PICTURE] =>
[~PICTURE] =>
[DESCRIPTION] =>
[~DESCRIPTION] =>
[DESCRIPTION_TYPE] => text
[~DESCRIPTION_TYPE] => text
[RSS_TTL] => 24
[~RSS_TTL] => 24
[RSS_ACTIVE] => Y
[~RSS_ACTIVE] => Y
[RSS_FILE_ACTIVE] => N
[~RSS_FILE_ACTIVE] => N
[RSS_FILE_LIMIT] =>
[~RSS_FILE_LIMIT] =>
[RSS_FILE_DAYS] =>
[~RSS_FILE_DAYS] =>
[RSS_YANDEX_ACTIVE] => N
[~RSS_YANDEX_ACTIVE] => N
[XML_ID] =>
[~XML_ID] =>
[TMP_ID] => f082d910d864d8e7e86bc021c7c31749
[~TMP_ID] => f082d910d864d8e7e86bc021c7c31749
[INDEX_ELEMENT] => Y
[~INDEX_ELEMENT] => Y
[INDEX_SECTION] => Y
[~INDEX_SECTION] => Y
[WORKFLOW] => N
[~WORKFLOW] => N
[BIZPROC] => N
[~BIZPROC] => N
[SECTION_CHOOSER] => L
[~SECTION_CHOOSER] => L
[LIST_MODE] =>
[~LIST_MODE] =>
[RIGHTS_MODE] => S
[~RIGHTS_MODE] => S
[SECTION_PROPERTY] => N
[~SECTION_PROPERTY] => N
[PROPERTY_INDEX] => N
[~PROPERTY_INDEX] => N
[VERSION] => 1
[~VERSION] => 1
[LAST_CONV_ELEMENT] => 0
[~LAST_CONV_ELEMENT] => 0
[SOCNET_GROUP_ID] =>
[~SOCNET_GROUP_ID] =>
[EDIT_FILE_BEFORE] =>
[~EDIT_FILE_BEFORE] =>
[EDIT_FILE_AFTER] =>
[~EDIT_FILE_AFTER] =>
[SECTIONS_NAME] => Разделы
[~SECTIONS_NAME] => Разделы
[SECTION_NAME] => Раздел
[~SECTION_NAME] => Раздел
[ELEMENTS_NAME] => Элементы
[~ELEMENTS_NAME] => Элементы
[ELEMENT_NAME] => Элемент
[~ELEMENT_NAME] => Элемент
[FULLTEXT_INDEX] => N
[~FULLTEXT_INDEX] => N
[EXTERNAL_ID] =>
[~EXTERNAL_ID] =>
[LANG_DIR] => /
[~LANG_DIR] => /
[SERVER_NAME] => beresta.by
[~SERVER_NAME] => beresta.by
)
[SECTION] => Array
(
[PATH] => Array
(
[0] => Array
(
[ID] => 10
[~ID] => 10
[CODE] => obshchestvo
[~CODE] => obshchestvo
[XML_ID] =>
[~XML_ID] =>
[EXTERNAL_ID] =>
[~EXTERNAL_ID] =>
[IBLOCK_ID] => 1
[~IBLOCK_ID] => 1
[IBLOCK_SECTION_ID] =>
[~IBLOCK_SECTION_ID] =>
[SORT] => 500
[~SORT] => 500
[NAME] => Общество
[~NAME] => Общество
[ACTIVE] => Y
[~ACTIVE] => Y
[DEPTH_LEVEL] => 1
[~DEPTH_LEVEL] => 1
[SECTION_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/
[~SECTION_PAGE_URL] => /news/obshchestvo/
[IBLOCK_TYPE_ID] => news
[~IBLOCK_TYPE_ID] => news
[IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[~IBLOCK_CODE] => corporate_news_s1
[IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[~IBLOCK_EXTERNAL_ID] =>
[GLOBAL_ACTIVE] => Y
[~GLOBAL_ACTIVE] => Y
[IPROPERTY_VALUES] => Array
(
[SECTION_META_TITLE] => Общество
[SECTION_META_KEYWORDS] => Новости
[SECTION_META_DESCRIPTION] =>
[SECTION_PAGE_TITLE] => Общество
[ELEMENT_META_TITLE] => Общество
[ELEMENT_META_KEYWORDS] => Новости
[ELEMENT_META_DESCRIPTION] => .
[ELEMENT_PAGE_TITLE] => Общество
)
)
)
)
[SECTION_URL] => /news/obshchestvo/
[META_TAGS] => Array
(
[TITLE] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
[BROWSER_TITLE] => 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
[KEYWORDS] => Общество
[DESCRIPTION] => Кожны пражывае сваё жыццё Вось і ў жыхароў Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых лёсы вельмі розныя, але ўсіх іх аб’ядноўвае адно, агульнае – адзінота ў старасці.
)
)
20.11.2012
90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых
Кожны пражывае сваё жыццё. Вось і ў жыхароў Макаравецкага дома-інтэрната для састарэлых лёсы вельмі розныя, але ўсіх іх аб’ядноўвае адно, агульнае – адзінота ў старасці. Некаторых – таму, што не мелі сям’і, дзяцей, а ў іншых так складваліся сямейныя абставіны, што і пры дзецях, і пры ўнуках давялося спадзявацца на дзяржаву, на такі вось дом-інтэрнат. Які, дарэчы, за 10 год існавання стаў для многіх нашых землякоў сапраўдным сямейным домам. Ён акуратны, прыгожы звонку, камфортны ўнутры. Тут клапоцяцца пра старасць: добра даглядаюць, кормяць, лечаць. У ім, тым утульным доме, свае традыцыі, святы, сустрэчы.
Вось і 17 лістапада быў незвычайны, святочны дзень: бабулі і дзядулі, адміністрацыя і ўсе работнікі інтэрната віншавалі старэйшую яго жыхарку Марыю Міхайлаўну Фамічову з 90-годдзем. Уручылі падарунак, выказалі самыя цёплыя словы-пажаданні. Шаноўную юбіляршу павіншавалі і з упраўлення па працы, занятасці і сацыяльнай абароне райвыканкама. Віншавальная паштоўка прыйшла нават з Гродна – ад старшыні Камітэта па працы, занятасці і сацыяльнай абароне аблвыканкама Анатоля Зімнаводы.
Бабуля Марыя вельмі расчулілася ад такой увагі. “Чым заслужыла гэткае ўшаноўванне? – пыталася сама ў сябе і ў тых, хто побач. Жыццё маё – самае звычайнае, самае сціплае. Праўда, нялёгкае. Мала ў ім было радасці...”
Нарадзілася Марыя Міхайлаўна ў 1922 годзе ў вёсцы Казлы. У сям’і яе бацькоў было сямёра дзяцей і яна – самая старэйшая.
- Старэйшай, вядома, і работы даставалася больш, - расказвае-ўспамінае. – Гадавала малых, а ў чатырнаццаць год ужо памагала бацьку ў полі як сталы работнік. Гэта за польскім часам. А пры савецкай уладзе, калі людзі ўжо калектыўна працавалі, рабіла з усімі разам. На палявыя хадзіла, свінаркай была. У памяці вайна, нямецкая акупацыя, калі ўсе пад страхам жылі.
- А сямейнае жыццё? Няўжо абыйшло зусім?–пытаюся.
Бабуля Марыя ўздыхае: “Не абышло, але замужжа было няўдалым. Як сышліся, так і разышліся. Піць ён не піў, але за другімі валачыўся. А я сказала: як жыць – то жыць па-людску, а так як ты са мной жывеш, то не трэба й людзей смяшыць. І пакінула яго.”
Марыя Міхайлаўна чалавек не шматслоўны. І кожнае яе слова – абдуманае, выпакутаванае жыццём, яе прынцыповым і бескампрамісным характарам.
Цяпер, праз дзясяцігоддзі, не раз задумваецца: можа, па-другому ў маладосці трэба было зрабіць, ды і потым людзі знаходзіліся, сваталіся. Але не адважылася, бо, “апёкшыся на гарачым, дзмухала ўжо і на халоднае”.
Так і адцвіла пустацветам... Жыла пасля вяселля ў вёсцы Зайкаўшчына. Што і казаць, кепска адной, пуста. Але куды падзенешся? Жыла работай, цешылася з пляменнікаў. І падтрымку іх пастаянна адчувала. А прыйшла глыбокая старасць і цяжка стала адной жыць, то ні да каго з родных не паехала. І не таму, што ганарлівая, а таму, што - надзвычай тактоўная, не хоча абцяжарваць сабой нікога.
- Дзякаваць Богу, старому цяпер ёсць куды падзецца, - кажа бабуля. – Для такіх, як я, дом-інтэрнат сапраўднае выратаванне. Тут і цёпла, і, як гаворыцца, хлебна, і не сумна, і душэўна. Я прыехала ў Макараўцы два гады назад. І думаю: урэшце не адна ў чатырох сценах, а з людзмі. І гэта так многа значыць – разам парадавацца, успомніць і нават пагараваць. Адчуваю сябе зноў, як і ў дзяцінстве, у вялікай сям’і. Дзякаваць Богу, што пра нас, старых, наша дзяржава так клапоціцца.
- Нягледзячы на ўзрост, Марыя Міхайлаўна досыць многа помніць, многім цікавіцца, - кажа дырэктар дома-інтэрната Галіна Пацэнка. – Любіць чытаць кнігі, асабліва пра вайну, газеты. Прычым, чытае яна без акуляраў. Нам прыемна было віншаваць бабулю з юбілеем – людзям, якія пражылі такое доўгае жыццё, асабліва адзінокім, хочацца часцей гаварыць прыемныя, удзячныя, сардэчныя словы. За іх працу, за іх самаахвярнасць, адданасць Бацькаўшчыне.
Марыя ДРАПЕЗА
